ሙቐት-ተጻዋርነት ዘለዎ ሓጺን

ሙቐት-ተጻዋርነት ዘለዎ ሓጺን ነቲ ልዑል ሙቐት ዘለዎ ናይ ኦክሳይድ ምጽዋርን ልዑል ጥንካረ ሙቐትን ዘለዎ ሓጺን የመልክት። ልዑል ሙቐት ኦክሳይድ ምጽዋር ኣብ ልዑል ሙቐት ነባሪ ስራሕ ናይቲ ቁራጽ ንምርግጋጽ ኣገዳሲ ኩነታት እዩ። ኣብቲ ልዑል ሙቐት ዘለዎ ኣየርን ካልእ ናይ ኦክሳይድ ሃዋህውን ዝርከቡ ናይ ሓጺን ክፍልታት፡ ኦክስጅንን ሓጺንን ገጽ ኬሚካላዊ ምላሽ፡ ዝተፈላለየ ንጣብ ሓጺን ኦክሳይድ ይፈጥር፡ እቲ ኦክሳይድ ንጣብ ኣዝዩ ልሕሉሕ ኮይኑ፡ እቲ መበቆላዊ ባህርያት ሓጺን ጠፊኡ፡ ንኽትወድቕ ቀሊል እዩ። ልዑል ሙቐት ኦክሳይድ ምጽዋር ናይቲ ሓፂን ንምምሕያሽ ኣብቲ ሓፂን ዝውሰኹ ባእታታት ኣብቲ ሓፂን ይውሰኹ ንኣቃውማ ናይቲ ኦክሳይድ ይቕይሩ። ልሙድ ዝኾነ ናይ ኣሎይ ባእታታት ክሮሚየም፣ ሲሊኮን፣ ኣሉሚንየምን ካልእን እዮም። ምስ ኦክስጅን ርክብ ብምግባር ነቲ ሓጺን ካብ ተወሳኺ ኦክሳይድ ንምክልኻል ጽዑቕን ርጉእን ንጣብ ኦክሳይድ ወይ ፓሲቫሽን ንብርኪ CR2O3, SIO2, ወይ AL2O3 ይፈጥሩ። መጠን ክሮሚየም፣ ሲሊኮንን ኣሉሚንየምን ይውሰኽ፣ እቲ ልዑል ሙቐት ዘለዎ ናይ ኦክሳይድ ተጻዋርነት ሓፂን ድማ ጽቡቕ እዩ፣ እንተኾነ መጠን ሲሊኮንን ኣሉሚንየምን ኣዝዩ እንተተወሰኸሉ ግን እቲ መካኒካዊ ባህርያትን መስርሕን ሓፂን ዝገደደ ይኸውን። ስለዚ፡ እቲ ሙቐት-ተጻዋርነት ዘለዎ ሓጺን ምስ ክሮሚየም ከም ቀንዲ ኣሎይ ባእታ፡ ሲሊኮን፡ ኣሉሚንየም ከም ሓጋዚ ባእታ፡ ብሓጺሩ፡ እቲ ልዑል ሙቐት ኦክሳይድ ምጽዋር ናይ ሓጺን ምስቲ ኬሚካላዊ ውህደት ጥራይ ዝተኣሳሰር እዩ።
ልዑል ሙቐት ዘለዎ ሓይሊ፡ እቲ ሓጺን ነቲ መካኒካዊ ጽዕነት ንነዊሕ እዋን ኣብ ልዑል ሙቐት ናይ ምጽዋር ዓቕሙ የመልክት። ኣብ ትሕቲ ልዑል ሙቐት መካኒካዊ ጽዕነት ሓጺን ይልስልስ፣ ማለት እቲ ጥንካረ ምስ ምውሳኽ ሙቐት ይንኪ። እቲ ካልኣይ ምዝንባል እዩ፣ ማለት ኣብ ትሕቲ ተግባር ቀጻሊ ጸቕጢ፣ መጠን ናይቲ ፕላስቲክ ምቕያር ቅርጺ ቀስ ብቐስ ምስ ምንዋሕ ግዜ ይውስኽ፣ እቲ ፕላስቲክ ምቕያር ሓጺን ኣብ ልዑል ሙቐት ድማ ብሰንኪ ክሪስታል ስሊፕን ናይ እኽሊ ወሰን ስሊፕን ዝመጽእ እዩ። መብዛሕትኡ ግዜ alloying method ንልዑል ሙቐት ጥንካረ ሓጺን ንምምሕያሽ ይጥቀመሉ። ኣብ መንጎ ኣቶማት ዘሎ ናይ ምትእስሳር ሓይሊ ንምምሕያሽን ምቹእ ውዳበ ንምፍጣርን እውን ኣብቲ ሓፂን ኣሎይ ባእታታት ምውሳኽ እዩ። ክሮሚየም፡ ሞሊብዲነም፡ ታንግስተን፡ ቫናድየም፡ ታይታንየም ወዘተ ምውሳኽ፡ ነቲ ማትሪክስ ሓጺን ከደልድሎ ይኽእል፡ ነቲ ናይ ዳግመ-ስርርዕ ሙቐት ከማሓይሽ ይኽእል፡ ግን ከኣ ዝተዓጻጸፈ ምዕራፍ ካርባይድ ወይ ኢንተርሜታሊክ ውህደታት ክፈጥር ይኽእል፡ ከም CR23C6፡ VC፡ ቲክ ወዘተ ዝኣመሰሉ፡ እዞም ዝተሓየቡ ምዕራፋት ኣብ ልዑል ሙቐት ርጉኣት፡ ኣይከውንን፡ ኣይከውንን፡ ብዘይምቁራጽ፡ ኣይከውንን ኣይከውንን። ኒኬል ይውሰኽ፣ ብቐንዱ ነቲ ኦስተናይት ንምርካብ። ኦስተናይት ካብቶም ኣብ ፈራይት ዝርከቡ ኣቶማት ብዝያዳ ብቐረባ ተሰሪዑ ኣሎ፣ እቲ ኣብ መንጎ ኣቶሚክ ዝኣቱ ሓይሊ ድማ ሓያል እዩ፣ ስለዚ እቲ ኣቶሚክ ዝርገሐ ከቢድ እዩ። ስለዚ እቲ ልዑል ሙቐት ዘለዎ ጽዓት ኦስተናይት ዝሓሸ እዩ። ልዑል ሙቐት ዘለዎ ጥንካረ ሙቐት-ተጻዋርነት ዘለዎ ሓጺን ምስቲ ኬሚካላዊ ውህደት ጥራይ ዘይኮነስ ምስቲ ቲሹ ዝተኣሳሰር ምዃኑ ክርአ ይከኣል።